Szukasz psychologa pracy lub sportu w Poznaniu? Nasza pomoc jest warta odwiedzenia gabinetu.

Jedyną rzeczą dostępną obserwacji jest zachowanie danej osoby

Innego ogólnego i ważnego aspektu uczenia się dotyczą pojęcia przechowania w pamięci oraz transferu. Jeśli dzisiaj pomagam Kasi nauczyć się pisać określone słowo, a jutro stwierdzam, że nie potrafi napisać go poprawnie, to czy uczenie się nastąpiło? A jeśli dzisiaj pomagam Kasi nauczyć się poprawnego pisania i definiowania danego słowa, a jutro okazuje się, że nie potrafi ona użyć go poprawnie w zdaniu, to czy uczenie się nastąpiło? To. czy rzeczy raz wyuczone zostaną przechowane w pamięci i czy nastąpi ich transfer, zależy w dużej mierze od tego, w jaki sposób uczono się ich. Te ważne zagadnienia będziemy omawiać w kilku następnych rozdziałach, a obecnie spróbujmy się nauczyć czegoś więcej o samym uczeniu się.

Psychologowie traktują uczenie się szerzej, niżby wynikało to z naszego sposobu posługiwania się tym słowem w mowie potocznej. Hiłl mówi. że zgodnie z tym, jak psychologowie stosują ten termin: „To, co jest wyuczone, nie musi hyc «poprawne» ani przystosowawcze (uczymy się zarówno dolnych, jak i złych nawyków), nie musi hyc świadome ani rozmyślne (jedną z korzyści, jakie odnosimy z ćwiczenia jakiejś umiejętności pod okiem trenera jest to, że uświadamia on nam hlędy, jakie nieświadomie nauczyliśmy się popełniać) i nie musi dotyczyć żadnej zewnętrznej czynności (wyuczone mogą hyć zarówno wiadomości i umiejętności, jak i postawy i emocje). Reakcje tak różnorodne jak prowadzenie samochodu, wspominanie przyjemnych wakacji, wiara ir demokrację i odczuwanie niechęci do swojego szefa – wszystkie one reprezentują wyniki uczenia się”].

Jedna z popularnych wśród psychologów i pedagogów definicji uczenia się określa uczenie się jako „względnie trwałą zmianę w tendencji do zachowywania się w pewien sposób, która to zmiana jest wynikiem ćwiczenia połączonego ze wzmacnianiem”. Aczkolwiek taka definicja może być użyteczna, to jednak przekonamy się. że nie wszyscy zgadzają się z nią. Niektórzy badacze utrzymują, że uczenie się należy do zjawisk typu „wszystko lub nic”, i że ćwiczenie służy zwiększeniu prawdopodobieństwa, iż to co wyuczone zostanie przechowane w pamięci. Nie wszyscy również są zgodni co do tego. że wzmacnianie odgrywa rolę w uczeniu się.

Dwa główne sposoby podejścia do uczenia się: dedukcyjny i indukcyjny

Ogólnie biorąc, w badaniach nad uczeniem się przyjmuje się dwa gtcSwne sposoby podejścia. Jeden z nich. zwany metodą dedukcyjną, prowadzi do formułowania ogólnych, wszechobejmujących teorii uczenia się. Zaczyna się tu zwykle od przyjęcia pewnych założeń dotyczących uczenia się, a wynikających ze starannej obserwacji zachowania w warunkach naturalnych. Z tych założeń w drodze logicznego rozumowania można wyprowadzić bardziej ścisłe twierdzenia teorii. Twierdzenia te z kolei można sprawdzić eksperymentalnie w celu ustalenia stopnia ich adekwatności.

Drugim sposobem podejścia jest metoda indukcyjna. Punktem wyjścia są tu starannie kontrolowane badania eksperymentalne dostarczające obserwacji. na podstawie których formułuje się prawa zachowania. W miarę kontynuowania eksperymentów zwiększa się użyteczność formułowanych praw. Prawa o charakterze szczegółowym, wynikające ze szczegółowych eksperymentów, często grupuje się tworząc prawa ogólniejsze. Z czasem ogólne prawa są zwykle formułowane w postaci bardziej ogólnych twierdzeń. z których może w końcu powstać teoria.

Z tymi dwoma sposobami podejścia do zjawiska uczenia się. tj. z metodą dedukcyjną i indukcyjną, wiąże się pytanie, czy korzystniejsze jest rozpatrywanie uczenia się z molarnego. czy z molekularnego punktu widzenia. Badanie danego zjawiska uczenia się w sposób całościowy, nierozłączny. charakterystyczne jest dla podejścia poznawczego: natomiast badanie specyficznych, wyodrębnionych komponentów zjawiska uczenia się określa się jako podejście koneksjonistyczne (lub podejście behawiory- styczne).

Dwa główne sposoby podejścia do uczenia się: dedukcyjny i indukcyjny cz. II

Podejście poznawcze ma na ogół charakter dedukcyjny, a uczenie się bada się tu z molarnego punktu widzenia, tzn. rozpatrując je w kategoriach całościowych czynności, zdarzeń, przekonań, schematów. Tego rodzaju podejście prowadzi do zainteresowania teoriami uczenia się, które wyjaśniają co się dzieje w organizmie, wtedy gdy zachodzi uczenie się. Jednocześnie większość zwolenników podejścia poznawczego posługuje się, w taki czy inny sposób, kontrolowanymi eksperymentami laboratoryjnymi.

Podejście konseksjonistyczne ma na ogół charakter indukcyjny i nastawione jest na badania molekularne, tzn. zmierzające do poznania systematycznych zależności między określonymi bodźcami środowiskowymi a reakcjami organizmu w trakcie procesu uczenia się. Zgodnie z tym. główny nacisk kładzie się tu na prawa zachowania dotyczące obserwo- walnych i mierzalnych bodźców i reakcji. Jak jednak przekonamy się w dalszej części niniejszego rozdziału, badacze znani ze swej koneksjo- nistycznej orientacji także stworzyli teorie uczenia się i w dość znacznym stopniu posługiwali się pojęciami, które tradycyjnie uważa się za pojęcia o charakterze poznawczym. Tak więc badacze reprezentujący w zasadzie stanowisko koneksjonistyczne mogą się interesować także zachowaniem molarnym. Omówione wyżej zagadnienia przedstawia w skrótowej postaci tabela 4.1. uczenia się będzie ukierunkowany na te wnioski dotyczące praktyki szkolnej.

Przed rozpoczęciem naszych rozważań korzystne będzie ogólne zorientowanie się w relacjach czasowych dotyczących okresu życia ludzi, z którymi spotykamy się w niniejszym rozdziale. Przedstawienie ich kolejno, jednego po drugim, może wywołać mylące wrażenie, że żyli oni i działali kolejno po sobie. W rzeczywistości osoby, z którymi się tu spotykamy, przeważnie były sobie współczesne. Wyraźnie przedstawia to rysunek 4.1, w którego górnej części narysowano oś czasu.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.