Szukasz psychologa pracy lub sportu w Poznaniu? Nasza pomoc jest warta odwiedzenia gabinetu.

Cattell na temat uczenia się – ciąg dalszy

Według Cattella uczenie się osobowościowe (personality łearning) najlepiej jest określić jako wielowymiarową zmianę w odpowiedzi na doświadczenie w wielo wymiarowej sytuacji. Uczenie się osobowościowe można badać empirycznie za pomocą procedury zwanej analizą dróg przystosowania (adjustment path analysis). Zaczyna się ją od dwóch rzeczy: po pierwsze, od informacji o zmianach cech występujących u wielu ludzi, być może w reakcji na pewien okres zwykłych życiowych przystosowań: po drugie, od analizy teoretycznej różnych możliwych dróg przystosowania (jak regresja, sublimacja, fantazja, symptomy neurotyczne), które ludzie mogą wybierać w odpowiedzi na konfliktowe sytuacje życiowe. Jeśli można następnie ocenić częstość, z jaką każda z tych osób wybierała każdą z tych dróg przystosowania, to możliwe jest rozwiązanie równania macierzowego w celu ustalenia, jaki jest przeciętny wpływ wyboru każdej z dróg na zmianę każdej z cech. Jest to samo w sobie interesujące teoretycznie i ma tę praktyczną wartość, że rozpatrując nowe, lecz porównywalne osoby i dysponując informacjami o zmianach ich cech, można teraz ocenić częstość, z jaką wybierały one każdą z różnych dróg przystosowania, rozwiązując to równanie w przeciwnym kierunku.

Znacznie wcześniej Cattell przedstawił teoretyczną analizę dróg przystosowania jako dynamicznych skrzyżowań dróg (dynamie crossroads), które napotyka się kolejno przy wyrażaniu zablokowanego popędu – od zwykłego gniewu, przez konflikt i lęk, do wytwarzania symptomów neurotycznych. Ta analiza teoretyczna czerpie w znacznym stopniu z koncepcji psychoanalitycznych, aczkolwiek ma pewne nowe elementy. Analiza dróg przystosowań może dostarczyć sposobu oceniania empirycznej wartości koncepcji dynamicznych skrzyżowań dróg.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.